Trofeeënbundel vv2

 

 

 

 

detail van een v.d. Goudse glazen uit 1697

 

Gouda: St Janskerk

 Op een van de beroemde Goudse glazen is ook zo'n wapenarrangement te zien.

Ook de neusgeringde leeuw hoort al in de Renaissance thuis. Ook dat is al overgenomen uit de Romeinse tijd.

Gouda: stadhuis

 De uit de omgeving van Freiburg afkomstige Gregorius Cool (ca 1570 -1629) was voor zijn geloof gevlucht en werkte in het begin van de zeventiende eeuw als stadsbeeldhouwer van Gouda. 

Hij schiep o.a. het monumentale bordes van het stadhuis en het Lazaruspoortje. 

Het Goudse stadhuis lag tot 1603 rondom in het water, van voren voorzien van een valbrug, om in tijd van nood als burcht te dienen. Dit was destijds hard nodig, vooral tijdens de Hoekse en Kabeljauwse twisten. Deze zuil (zie foto onder) is werk van hem en hij heeft zich de Renaissancestijl bijzonder goed eigen gemaakt.

 

Pilaar gehakt door Gregorius Cool te Gouda (foto: Jan van Hoek)

 

En hier is nog iets beter te zien welke enorm werk Gregorius voor de stad Gouda mocht uitvoeren. Het gehele bordes is door hem gemaakt.

Terecht dat Gouda een straat naar hem heeft vernoemd. 

 

Stadhuis Gouda

 

Utrecht

 Waarmee eert men een overledene? Met de zaken die voor die persoon gewicht hadden in het leven. Hier kennelijk iemand die zijn strepen in het leger heeft verdiend en aldus een verfraaing verdiend heeft in martiale stijl. Op de steen is het jaartal 1672 te ontdekken, overigens ook het rampjaar en het jaar van de moord op de gebroeders de Witt. 

 

Grafmonument 1672 in Dom van Utrecht (foto: Jan van Hoek)

 

 

Zutphen

Zutphen: toegangsdeur naar het 's Gravenhof

 

Zutphen: toegangsdeur naar het 's Gravenhof met trofeeënbundels aan weerszijden

 

Doodstrofeeën

 Hans Vredeman de Vries gaf een prentenboek uit met voorbeelden van gedenktekens op graven. De trofeeënbundel wordt hier aangepast aan het doel van zijn boek en dus samengesteld uit doods-attributen.

 

Hans Vredeman de Vries: attributenbundels met doodssymboliek

 

Een detail daaruit

 

Scheepstrofeeën Enkhuizen

 In 1622 is de trofeeënbundel al zo ingeburgerd, dat er naar believen mee kan worden gespeeld. Hier wordt de lijst rond een klankdicht van Joost van den Vondel er mee opgesierd.

Diverse thema's worden door de kunstenaar benut. Aangezien Vondels gedicht gaat over een scheepsoverwinning zien we oorlogstuig en scheepstuig hier overheersend aanwezig. 

 

Enkhuizen: Klinkdicht door J. v.d. Vondel aan stadhuis: 1622

 

In de lijst van het 'klinkdicht' zijn in totaal 8 bundels verwerkt, die refereren aan oorlog en scheepvaart.

 Navigatie

In de bundel links die je hieronder ziet, zie je stuurmansinstrumenten, die met navigatie en het uitzetten van een koers te maken hebben: de opgerolde landkaart, de steekpasser, de zandloper (tijd), de jacobsstaf (positiebepaling) en dan nog 2 voorwerpen: vermoedelijk een inktpotje en een lineaal met beweegbare arm op medaillon. 

 

En ook bij deze bundel (foto rechts),  die eveneens aan de linkerzijde te vinden is, zijn weer een paar instrumenten duidelijk en enkele ( voor mij) niet.

De Hollandse driekleur, de enterhaak, het anker, een vat en een lamp zijn herkenbaar, maar de gele ring en het voorwerp met de gaten kan ik niet plaatsen.

Het metalen plaatje met de gaten zou kunnen dienen om iets op grootte te sorteren: maar wat, kogels misschien?

 

 

En van deze bundel (linksonder) kan ik zonder de hulp van historici helemaal niks maken. Ik zie een zwaard, een schild en mogelijk nog andere handwapens of voorwerpen die de zeeman bij zich draagt.

Rechtsonder: Dit oogt dan weer als een collage van navigatie-instrumenten, die we nu niet meer zo kennen: kwadrant, octant, astrolabium, logboek en nog een tweetal instrumenten.

 

Weegtrofeeën in Leiden

 Wat we hier opzij zien hangen aan de Waag van Pieter Post (gebouwd 1657-1658) zijn twee hangende attributenbundels. Vermoedelijk zijn het diverse attributen die met het wegen van goederen te maken hadden. We zien een hele uitdragerij aan vaatjes. Misschien waren ze wel net als de Enkhuizer attributenbundels fraai in diverse passende kleuren geverfd.(Zie de foto eronder voor een detailopname.)

 

Leiden: de Waag van Pieter Post

 

Van Rombout Verhulst is bekend, dat hij aan de voorkant van de Leidse Waag het grote reliefstuk heeft gehouwen. Maar ook deze minstens zo knap uitgehouwen waag-trofeeën zijn met zekerheid van zijn hand.

 Het is wel, net als de festoenen aan de Oosterkerk te Middelburg, een heel bijzonder kunststukje om zoiets moois uit natuursteen te hakken.

Jammer dat maar zo weinig mensen meer oog hebben voor de grootsheid van zo'n KUNSTstuk.

 

Leiden: de Waag: attributenbundel door Rombout Verhulst