Bovenlichten in soorten 12

 

Vlissingen

 Het Lampsinshuis is nu museum. Het muZEEum Vlissingen.

Ooit een rederswoning vanuit de 17e eeuw. Het bovenlicht met het Lam Gods is van de vorige eeuw en gesneden naar aanleiding van het mannelijk wapenschild bovenin het pand. Het vrouwelijke, ruitvormige schild (zie foto onder) draagt een eenhoorn. 

Ook is gepoogd het strikelement aan te brengen, maar in plaats van de gebruikelijke ene strik zijn het er hier twee.  Het bovenlicht is 20e eeuws en enigszins gebrekkig gesneden.. Het heeft een bladguirlande in de Lod. XVI stijl, terwijl de hardstenen festoenen verder aan de gevel refereren aan de bouwtijd van de Barok, de Lod. XIV stijl. Kortom, het past er eigenlijk van geen kant. 

 

Vlissingen: Lampsinshuis

 

Vlissingen: Lampsinshuis

 

Vlissingen: Lampsinshuis: tympaan met wapenschilden

 

Zwolle: Het Hopmanshuis

 Van oorsprong is dit een 17e eeuws huis waar veel aan is verbouwd in de loop der eeuwen. In 2005 is het van binnen volledig gerenoveerd.  

 

Zwolle Hopmanshuis

 

Dit bovenlicht lijkt me vroeg 19e eeuws. Het vertoont de krans, populair in die tijd, gecombineerd met de groene guirlande, die thuis hoort in de Lod XVI stijl. De waaiering is van Engelse invloed en is al voor/rond 1800 te zien aan voorname Engelse huizen.

 

Zwolle: Hopmanshuis

 

De Hanzestad Zwolle was vroeger een belangrijke handelsstad waar de doorvoerhandel de belangrijkste activiteit was. Het huis staat pontificaal aan het Rodetorenplein. Dit plein ligt strategisch aan het begin van het Zwarte Water en ook was de Waag dichtbij.

 In 1437 werd het plein aangewezen door schepenen en raden van de stad voor over- en opslag van goederen. Er stond een houten stadskraan om goederen over te laden. 

 

Zwolle: Hopmanshuis

 

Leiden

 Ook in de moderne tijd zien we weer bovenlichten met snijramen verschijnen. Soms zijn ze simpel, soms wel uitgebreid en complex, en meestal wel met een 'boodschap': iets wat verband houdt met de bewoner(s)  of met huis/locatie. Hier zien we een gans en het getal 60. Het zal voor de huidige of vorige bewoners vast een betekenis hebben.

 

Leiden Groenesteeg 2

 

Nederweert

 

Het pand Kerkstraat 42 is in de jaren'60 afgebroken. Het bovenlicht is toen gered en daar moet nog wat verder aan worden opgeknapt.  

 Nu het schoon is van de oude verf is het leuk om het even goed van dichtbij te bekijken.

 

Kerkstraat 42, Nederweert: pand uit 1777

 

Dit bovenlicht kan niet uit 1777 zijn. Het moet van ergens uit de 1e helft 19e eeuw zijn. Na 1850 sterft het houtsnijdersambacht grotendeels uit. Hooguit zullen her en der nog wel enkele houtsnijders actief gebleven zijn, maar pas in de 2e helft 20e eeuw bloeit het ambacht weer meer op.

 

Bovenlicht van Kerkstraat 42: foto G. Rutjens

 

Zwolle

Zwolle: snijraam

 

Zwolle

 Een fraai snijraam in een bovenlicht in de binnenstad van Zwolle op nr 42. Jammer alleen bij zo'n foto: als er te scherp zonlicht is en je met tijdgebrek zit om te wachten tot de zon verder is, dan krijg je slagschaduw op de foto van het snijraam. 

Volgende keer beter. 

Leiden

 Tot in de vorige eeuw bleef er een gewoonte bij boeren en molenaars bestaan om een latijns kruis als kwaadwerend teken op het pand aan te brengen.

We zien dit vooral in het Rijnlandse gebied nabij Leiden.

Dit waren katholieke boeren, want de protestantse boeren bleven op basis van hun geloof verre van een dergelijke vorm van magie. Als voorbeeld zien we hier een grote boerderij aan de Vliet bij Leiden.

Voor protestanten zit de magie in de geloofsbeleving: je moet het precies zo beleven, anders werkt het heil niet. En toen kregen we talloze kerkafsplitsingen die allemaal hun eigen toverformule hanteren.

 

Leiden: Vlietweg 30

Het geschilderde latijnse kruis staat in de traditie van de gemetselde tekens in baksteenmuren.

Op deze site is daar op diverse plekken aandacht aan besteed:

42. Afweerkruisen op boerderijen

 

Leiden: Vlietweg 30

 

Schiedam: Lange Haven 56

Schiedam: De Bonte Koe: Lange Haven 56

 

In het pand van een voormalig distilleerderij/branderij bevindt zich nu een chocolade-atelier. Dit bovenlicht is nog uit de tijd van de distilleerderij.

In het fraaie houtgesneden bovenlicht zien we allegorische voorstelling van de 'Hoop' een fiere vrouw met een duif op de hand en vergezeld van een groot anker. 

 Omgeven door acanthusranken met korenaren. Het tarwegraan dat zo belangrijk was voor de smaakvolle korenwijn en jenever.

De duif zal de herinnering zijn aan de zondvloed, waarbij Noach een duif laat uitvliegen in de hoop dat hij met een takje groen terugkomt.

 

Heusden-vesting

 Een 20-eeuws bovenlicht in Heusden-vesting. De foto is al weer wat jaartjes terug gemaakt.

Het ademt nog een beetje de sfeer van de Lod-stijlen: het Lod-XVI-strikje bovenin. En de ogenschijnlijke symmetrie (maar net niet!) van de Rococo, en met een centraal object dat doet denken aan Lod. XIV. 

 

Van het weergegeven gereedschap is de zaag goed herkenbaar.

Verder lijkt er een steen-hamer zichtbaar, maar doordat alles wit geschilderd is, kom ik er verder niet uit. 

Het pand is kennelijk van 1875 en boven ramen en deur zien we siermetselwerk, dat ons herinnert aan de typische Renaissance-boogjes van de 17e eeuw.

 

Heusden Vesting